Projekt budowlany składa się z trzech głównych części: projektu zagospodarowania działki lub terenu (PZT), projektu architektoniczno-budowlanego (PAB) oraz projektu technicznego (PT). PZT pokazuje usytuowanie inwestycji, PAB opisuje jej formę i funkcję, a PT przedstawia szczegółowe rozwiązania konstrukcyjne i instalacyjne. Zakres dokumentacji zależy od rodzaju, wielkości i stopnia skomplikowania obiektu, a jego podstawę prawną stanowi Prawo budowlane, w szczególności art. 34, oraz rozporządzenie określające szczegółowy zakres i formę projektu budowlanego.
Z jakich części składa się projekt budowlany?
Projekt budowlany jest formalną i techniczną mapą inwestycji. Pozwala określić, co ma powstać, gdzie zostanie usytuowane i w jaki sposób powinno zostać wykonane. Poszczególne części dokumentacji nie są zamienne. Każda odpowiada za inny zakres informacji i powinna być ze sobą spójna.
| Część projektu | Główny cel | Główne elementy |
|---|---|---|
| Projekt zagospodarowania działki lub terenu (PZT) | Określenie położenia inwestycji w przestrzeni | Usytuowanie obiektu, komunikacja, przyłącza, uzbrojenie terenu, zieleń i powierzchnie działki |
| Projekt architektoniczno-budowlany (PAB) | Przedstawienie formy, funkcji i podstawowych parametrów obiektu | Układ funkcjonalny, rzuty, przekroje, elewacje, opis architektoniczny, parametry i charakterystyka energetyczna |
| Projekt techniczny (PT) | Opisanie szczegółowych rozwiązań konstrukcyjnych i instalacyjnych | Obliczenia konstrukcyjne, rozwiązania materiałowe, instalacje, urządzenia, detale i charakterystyka energetyczna |
PZT sporządza się na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii. Pokazuje między innymi granice działki, obrys projektowanego budynku, odległości od granic, dojazdy, miejsca postojowe, sieci uzbrojenia oraz sposób odprowadzania ścieków i wód opadowych.
PAB określa, jak obiekt będzie wyglądał i jak będzie użytkowany. Obejmuje rozwiązania architektoniczne, podstawowe rozwiązania konstrukcyjno-materiałowe, parametry budynku oraz wymagania dotyczące ochrony przeciwpożarowej, dostępności i wpływu obiektu na środowisko.
PT rozwija rozwiązania przyjęte w PAB. Zawiera między innymi schematy statyczne, założenia i wyniki obliczeń konstrukcji, sposób posadowienia, rozwiązania przegród oraz szczegółowe instalacje. PAB nie zastępuje PT, a projekt techniczny powinien być z nim zgodny.
Co zawiera część opisowa i rysunkowa?
Każdy z głównych elementów projektu budowlanego obejmuje stronę tytułową, spis treści, część opisową i część rysunkową. Dokumentacja powinna być sporządzona w języku polskim, w czytelnej technice graficznej, z oznaczeniami, wymiarami i legendami pozwalającymi jednoznacznie odczytać rozwiązania.
Część rysunkowa PAB i PT może obejmować w szczególności:
- rzuty charakterystycznych poziomów, w tym kondygnacji, dachu lub przekrycia,
- przekroje pokazujące układ przestrzenny, konstrukcję, posadowienie i powiązanie z terenem,
- elewacje oraz widoki dachu wraz z wykończeniem i kolorystyką,
- schematy i rysunki instalacji wodociągowych, kanalizacyjnych, grzewczych, wentylacyjnych, gazowych, elektrycznych i teletechnicznych.
Skala rysunków musi być dostosowana do rodzaju obiektu i wymaganej dokładności. Dla większości obiektów budowlanych rysunki PAB i PT sporządza się w skali nie mniejszej niż 1:100, a dla obiektów o dużych rozmiarach nie mniejszej niż 1:200. PZT wykonuje się zwykle w skali nie mniejszej niż 1:500, natomiast dla inwestycji liniowych nie mniejszej niż 1:1000. Najważniejsza pozostaje czytelność dokumentacji.
Część opisowa może zawierać między innymi:
- rodzaj, kategorię, przeznaczenie i program użytkowy obiektu,
- charakterystyczne parametry, takie jak powierzchnie, kubatura, wysokość, szerokość, długość i liczba kondygnacji,
- opis rozwiązań architektonicznych, konstrukcyjno-materiałowych i instalacyjnych,
- opinię geotechniczną oraz informacje o sposobie posadowienia obiektu,
- charakterystykę energetyczną i analizę możliwości wykorzystania alternatywnych źródeł energii,
- dane dotyczące ochrony przeciwpożarowej, dostępności oraz wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi.
W budynkach mieszkalnych wskazuje się również liczbę lokali mieszkalnych i użytkowych. W budynkach użyteczności publicznej oraz budynkach mieszkalnych wielorodzinnych projekt powinien uwzględniać warunki korzystania z obiektu przez osoby ze szczególnymi potrzebami.
Projekt techniczny uzupełnia dokumentację o rozwiązania wykonawcze. W jego części konstrukcyjnej znajdują się założenia przyjęte do obliczeń, podstawowe wyniki obliczeń oraz rozwiązania elementów konstrukcji. Część instalacyjna obejmuje dobór i sposób powiązania urządzeń, podstawowe parametry instalacji oraz ich połączenie z sieciami zewnętrznymi.
Jakie załączniki i wymogi formalne obejmuje dokumentacja?
Do projektu budowlanego dołącza się dokumenty wymagane dla konkretnej inwestycji. Ich zakres zależy między innymi od lokalizacji, rodzaju obiektu, warunków gruntowych, ochrony przeciwpożarowej oraz koniecznych uzgodnień branżowych.
Wśród formalnych załączników mogą znaleźć się:
- opinie, uzgodnienia, pozwolenia i inne dokumenty wymagane przez przepisy odrębne,
- oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą publiczną, gdy dotyczy to drogi krajowej lub wojewódzkiej,
- informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia,
- uprawnienia budowlane projektantów i projektantów sprawdzających oraz informacje o ich specjalności,
- oświadczenia projektantów o sporządzeniu dokumentacji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
W formie papierowej projekt oprawia się do formatu A4. Na stronach tytułowych i rysunkach umieszcza się dane inwestycji, działek, projektantów, numery uprawnień, daty opracowania oraz podpisy, jeśli są wymagane. Dokumentacja elektroniczna jest zapisywana w plikach PDF, a rysunki przygotowuje się w postaci wektorowej. Projektanci i projektanci sprawdzający opatrują właściwe pliki kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem osobistym albo podpisem zaufanym.
Projektant sprawdzający nie zastępuje projektanta prowadzącego. Jego zadaniem jest niezależna weryfikacja tych części dokumentacji, które podlegają sprawdzeniu. Obaj muszą posiadać uprawnienia w zakresie odpowiadającym opracowywanej specjalności.
Czym różni się projekt gotowy od projektu budowlanego?
Projekt gotowy, katalogowy lub typowy jest bazą do dalszego opracowania, a nie kompletnym projektem budowlanym dla konkretnej działki. Zwykle nie uwzględnia miejscowych warunków zabudowy, aktualnej mapy do celów projektowych, warunków gruntowych, przyłączy ani indywidualnych uzgodnień.
Aby można było wykorzystać go przy konkretnej inwestycji, projektant adaptujący dostosowuje go do działki, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy. Sprawdza także posadowienie, warunki gruntowe, rozwiązania konstrukcyjne i zakres branż instalacyjnych. W razie potrzeby wprowadza zmiany w architekturze, konstrukcji i instalacjach, a następnie przygotowuje PZT oraz kompletuje wymagane dokumenty.
Projekt gotowy staje się częścią pełnej dokumentacji dopiero po adaptacji przez uprawnionych projektantów. Bez tego nie jest kompletnym projektem budowlanym odnoszącym się do konkretnej lokalizacji.
Przy sprawdzaniu dokumentacji najpierw zweryfikuj obecność PZT, PAB i PT, ich wzajemną zgodność, aktualność mapy do celów projektowych oraz podpisy osób posiadających właściwe uprawnienia. Zakres projektu powinien odpowiadać specyfice i stopniowi skomplikowania inwestycji.
