Taras drewniany czy betonowy – co wybrać do ogrodu?

Nie ma jednego najlepszego materiału na taras. Na gruncie zwykle wygrywa beton, który jest trwały i mało wymagający, natomiast na podwyższeniu drewno okazuje się lżejsze oraz łatwiejsze konstrukcyjnie. Drewno zapewnia też większy komfort chodzenia boso, ale wymaga regularnej pielęgnacji.

Taras drewniany czy betonowy – najważniejsze różnice

Oba rozwiązania mogą dobrze sprawdzić się w ogrodzie, lecz odpowiadają na inne potrzeby. Drewno daje naturalny wygląd i jest cieplejsze w dotyku. Beton, płyty betonowe oraz kostka brukowa lepiej znoszą intensywne użytkowanie i nie wymagają corocznego olejowania.

Jak wysokość tarasu wpływa na wybór materiału?

Taras na gruncie

Taras położony nisko, bezpośrednio nad terenem, daje największą swobodę wyboru. Wariant betonowy może mieć formę wylewki, płyt betonowych albo kostki brukowej. Na gruncie jest to zazwyczaj rozwiązanie najtańsze i najprostsze w utrzymaniu. Kostka łączy nawierzchnię z wykończeniem, a wylewka może stanowić podłoże pod gres, kamień lub inne okładziny.

O trwałości takiego tarasu decyduje przede wszystkim podbudowa. Grunt pod konstrukcją trzeba odpowiednio przygotować i zagęścić, a nawierzchnię wykonać ze spadkiem od budynku, aby woda nie zalegała przy ścianie. Przy wylewce betonowej potrzebna jest także dylatacja, czyli szczeliny pozwalające powierzchni pracować i ograniczające ryzyko pęknięć. Nie należy układać podbudowy na warstwie humusu, ponieważ może ona z czasem osiąść.

Drewniany taras na gruncie opiera się na ruszcie z legarów, który można ustawić na bloczkach, słupkach lub stabilnej wylewce. Deski powinny mieć odpowiednie podparcie, aby nie uginały się podczas chodzenia. W praktyce rozstaw legarów dla typowych desek często mieści się w granicach 50–60 cm, ale dokładny wymiar zależy od grubości i rodzaju desek.

Drewno lepiej znosi niewielkie odkształcenia miękkiego albo okresowo podmywanego gruntu, ponieważ konstrukcja jest bardziej elastyczna. Nie oznacza to jednak, że można pominąć przygotowanie podłoża. Legary i deski muszą być odizolowane od stałego kontaktu z wodą, a drewno konstrukcyjne wymaga zabezpieczenia przed wilgocią, grzybami i pleśnią.

Taras na podwyższeniu

Przy dużej różnicy poziomów sytuacja zmienia się zasadniczo. Drewniany taras można oprzeć na słupach, stopach betonowych i belkach połączonych z konstrukcją budynku. Taki układ jest lekki, a jego wykonanie łatwiej dopasować do skarpy, wysokiego podmurówka czy tarasu dwupoziomowego.

Beton na podwyższeniu ma znacznie większy ciężar. Płyta żelbetowa potrzebuje odpowiedniego oparcia w budynku, fundamentów, słupów lub innych podpór. Trzeba też uwzględnić połączenie tarasu ze ścianą, obciążenia oraz zabezpieczenie przed wodą. Błąd na tym etapie może prowadzić do pęknięć, nierównomiernego osiadania albo przeciążenia konstrukcji.

Dlatego betonowy taras wysoko nad gruntem powinien zostać zaprojektowany i wykonany przez fachowca. Samodzielne układanie ciężkiej konstrukcji bez oceny podłoża i sposobu podparcia jest ryzykowne. Jeżeli podwyższenie wynika jedynie z ukształtowania działki, alternatywą może być odpowiednio zaprojektowana sztuczna skarpa, na której taras wykonuje się podobnie jak konstrukcję na gruncie.

Jak wygląda konserwacja drewna i betonu?

Drewno wymaga stałej pielęgnacji. Powierzchnię należy myć, a następnie zabezpieczać olejem do tarasów. W wielu przypadkach prace wykonuje się przed sezonem, choć częstotliwość zależy od gatunku drewna, nasłonecznienia, wilgoci i stanu desek. Bez ochrony drewno może szarzeć, paczyć się i łatwiej ulegać działaniu grzybów.

Na konstrukcję często stosuje się drewno rodzime, takie jak sosna lub świerk, ale wymaga ono starannej impregnacji. Na deski tarasowe lepiej nadają się materiały twardsze, na przykład modrzew, dąb albo drewno egzotyczne. Wkręty ze stali nierdzewnej ograniczają ryzyko korozji i rdzawych zacieków.

Beton nie wymaga olejowania ani odnawiania powłoki. Zwykle wystarcza zamiatanie, mycie oraz usuwanie mchu i zabrudzeń. Jego bezobsługowość nie oznacza jednak całkowitej niewrażliwości na błędy wykonawcze. Źle zagęszczona podbudowa, brak spadku lub niewłaściwie zaplanowane dylatacje mogą skrócić trwałość nawierzchni.

Czy kompozyt jest dobrym kompromisem?

Deski kompozytowe są alternatywą dla osób, które chcą wyglądu zbliżonego do drewna, ale nie planują regularnego olejowania. Powstają z włókien drzewnych połączonych z tworzywem, dzięki czemu są odporne na wilgoć i zwykle łatwiejsze w utrzymaniu niż naturalne deski.

Kompozyt ma jednak własne ograniczenia. Koszt początkowy bywa wyższy niż przy podstawowych gatunkach drewna, a powierzchnia może mocno nagrzewać się w pełnym słońcu. Nie daje też dokładnie takiej struktury i odczuć jak naturalne drewno. Jest więc rozsądną trzecią drogą, ale nie zastępuje bez wad obu pozostałych materiałów.

Co wybrać do konkretnego ogrodu?

Wybór łatwiej podjąć, gdy najpierw określisz położenie tarasu, a dopiero później jego wygląd. W praktyce najczęściej sprawdzają się następujące scenariusze:

• Wybierz drewno – jeśli budujesz taras na podwyższeniu i zależy Ci na lekkiej konstrukcji.
• Wybierz drewno – jeśli chcesz chodzić boso po cieplejszej, naturalnej powierzchni.
• Wybierz drewno – jeśli akceptujesz mycie, szlifowanie i regularne olejowanie.
• Wybierz beton – jeśli taras znajduje się na stabilnym gruncie i ma służyć przez lata przy niewielkiej obsłudze.
• Wybierz beton – jeśli planujesz ciężkie meble, grill, donice albo połączenie tarasu ze ścieżkami i podjazdem.
• Wybierz beton – jeśli ważniejsza od ciepła w dotyku jest odporność i łatwe czyszczenie.

Niezależnie od materiału najwięcej zależy od wykonania podłoża, właściwego spadku i odprowadzenia wody. Na gruncie beton, płyty lub kostka są zwykle najbardziej ekonomicznym wyborem. Na podwyższeniu drewno często wygrywa dzięki mniejszemu ciężarowi i prostszej konstrukcji. Kompozyt warto rozważyć wtedy, gdy naturalny wygląd jest ważny, lecz czas na konserwację – ograniczony.